PERPAUSAK 8

PERPAUSAK:

1. BAKUNAK:
   Aditz bat
   * Ni goizean nire lagunarekin gosaldu dut.
2. ELKARTUAK EDO KONPOSATUAK:
   Aditz bat baino gehiago

a) Juntatuak:

• Emendiozkoa (eta)
• Hautazkoa (edo)
• Aurkaritzazkoa (baina)
• Alborakuntza (,) beste lokailu batengatik alda daitekeenean

b) Menpekoak:

• Konpletiba (“hori”-ren ordez ordeztu ahal) + “ela” bukaeran + izena sartzen da.
• Zehar galdera (ote/ea/zer) *Zer egin duzun jakin nahi dut
• Erlatibozkoa (-n/-tako/-riko... du bukaeran, guztia kenduz esandia zentzua izaten jarraitzen du) + izena ez da sartzen.
• Denborazkoa (noiz)
• Helburuzkoa (zertarako)
• Moduzkoa (bezala, nola)
• Kausazkoa (zergatik)
• Kontzesiboa (arren, nahiz eta, bada ere...)
• Kontsekutiboa
• Baldintzazkoa
• Konparaziozkoa

PERPAUSAK 7

Egizu hurrengo testu ttipien analisia

Guk aldaketa gauza dadin (M. P. Helburuzkoa) justizia trantsizionala landu nahi dugu, baina (P. Elkartua. Juntatua Aurkaritza) ez dute onartzen. Estrasburgoko auzitegitik horri buruzko ebazpen asko etorri dira, auziak ez direla (behar bezala) tratatu (M. P. konpletiboa) (M. P. Moduzkoa) esaten dute.

Guraso erdaldunez osatutako (M. P. Erlatibozkoa) taldeetan, euskararekiko jarrera positiboa dute (P. N.) denek. Euskaraz

ikasteko (M. P. Helburuzkoa) klaseetara joaten dira eta dakiten apurra erabiltzen dute, nahiz eta ez den erraza.(M. P. kontzesiboa). (P. E. Juntatua. Emendiozkoa)

Guraso etorkinekin izandako (M. P. Erlatibozkoa) elkarrizketetan ageri da euskararekin ez dutela (M. P. Konpletiboa) izan harremanik. Euskaraz jakitea (M. P. konpletiboa) ezinbestekoa iruditzen zaie seme-alabei lagundu ahal izateko, (M. P. Helburuzkoa) baina (P. E. Juntatua, aurkaritza) gero ez dira gai.

PERPAUSAK 6

TESTU HONETAKO PERPAUSAK AZTERTU:

Soroetan lan egiten duten laborariek beti egin nahi izaten dute esnea eta gasna baina hau ez da beti posible. Gazteek ikusten dute lanean duten egoera eta horregatik nahiago izaten dute hirira lan egitera joan, soldata hilabetero izateko. Horrela ez dira hirietan gelditzen eta azken haue pairatzen dute bestela pairatuko ez luketen egoera aski bitxia: Ez dute gazterik, nahiz eta mendietan eta larreetan baden denentzako lana. Jendea herrietan geldi dadin lan politika eraginkorrak martxan jarriko direnean ikusiko dugu zer gertatzen den. Bitartean, zagarrek lehenago iragarri bezala, basamortu bilakatu dira gure herriak, jendea lasai bizitzeko toki hutsa.

1. Soroetan lan egiten duten laborariek beti egin nahi izaten dute esnea eta gasna baina hau ez M.P. erlatibozkoa da beti posible.
   P. elkartua, juntata, aurkaritza

2. Gazteek ikusten dute lanean duten egoera eta horregatik nahiago izaten dute hirira lan

M. P. erlatibozkoa

egitera joan, soldata hilabetero izateko.
M. P. konpletiboa M. P. helburuzkoa
P. elkartua, juntatua, emendiozkoa

3. Horrela ez dira hirietan gelditzen eta azken haue pairatzen dute bestela pairatuko ez luketen egoera aski bitxia. M. P. erlatibozkoa
   P. elkartua, juntatua, emendiozkoa

4. Ez dute gazterik, nahiz eta mendietan eta larreetan baden denentzako lana.
   M. P. kontzasiboa

P. Elkartua

5. Jendea herrietan geldi dadin lan politika eraginkorrak martxan jarriko direnean ikusiko dugu
   M. P. helburuzkoa
   M. P. denborazkoa
   zer gertatzen den.
   M. P. zehar galdera
   P. elkartua

6. Bitartean, zaharrek lehenago iragarri bezala, basamortu bilakatu dira gure herriak, jendea
   M. P. moduzkoa
   lasai bizitzeko toki hutsa.
   M. P. helburuzkoa
   P. Elkartua, juntatua, alborakuntza

PERPAUSAK 5

Aztertu testua osatzen duten perpausak:

Gainpopulazio arazo ugari sortzen ari da munduko txoko askotan. Pertsona kopuru erraldoi bati muturreko pobrezia eta hondakinen kudeaketa txarra gehituz gero, “slum”aren egoera agertuko zaigu. Delhi hiriko auzorik handiena den espazio horretan 150.000 lagun inguru bizi dira. Kamioiek egunero uzten dute zabortegian hiritik ekarritako zaborra, eta auzotarrek plastiko eta beira bilatzen dute, bizirauteko.

1. Gainpopulazio arazo ugari sortzen ari da munduko txoko askotan.
   P. bakuna

2. Pertsona kopuru erraldoi bati muturreko pobrezia eta hondakinen kudeaketa txarra gehituz gero, “slum”aren egoera agertuko zaigu.
   M. P. baldintzazkoa
   P. elkartua

3. Delhi hiriko auzorik handiena den espazio horretan 150.000 lagun inguru bizi dira.
   M. P. erlatiboa
   P. elkartua

4. Kamioiek egunero uzten dute zabortegian hiritik ekarritako zaborra, eta auzotarrek plastiko eta beira bilatzen dute, bizirauteko. M. P. erlatibozkoa
   M. P. helburuzkoa

P. Elkartua, juntatua, emendiozkoa

PERPAUSAK 4

PERPAUS MOTAK identifikatu. ARIKETA

1. Arratsaldean etorri ezean, ezingo dugu joan.
   M.P. Baldintzazkoa
2. Asko gustatzen zait garagardoa, hala ere, ardoa edanen dut.
   P. Elkartua, juntadura, aurkaritza
3. Bost euroko billetea oso txiki eta itsusia da.
   P. Bakuna
4. Ez da Gasteizen egon, baina oso ongi ezagutzen du.
   P. Elkartua, juntatua, aurkaritza
5. Ez duzue jolastea maite, ezta ikustea ere.
   P. Elkartua, juntatua, emendiozkoa
6. Gaur ikusitako mutila oso ongi ezagutzen dudala uste dut.
   M. P. Erlatiboa
   M.P. konpletiboa

7. Ikusi duzun ala ez jakin nahi dut.
   M. P. zehar galdera
8. Internet gustuko dut asko ikasten dudalako.
   M.P Kausazkoa
9. Mikel deitzeko esan diot.
   M. P. konpletiboa
10. Mikelek gaur goizean zazpi liburu berri irakurri ditu.
    P. Bakuna
11. Zu etorri bezain laster joanen naiz.
    M.P. denborazkoa
12. Zuk tontakeriak esan arren, ez zara batere barregarria.
    M. P. kontzesiboa

PERPAUSAK 3

PERPAUS MOTAK LANTZEKO TESTUA

Ez zuen etorriko zenik esan, hala ere, denak geunden horren esperoan. Garaiz ailegatuko ote zen galdetzen nion neure buruari eta hala izan zedin nahi nuen. Izan ere, gutxitan ikusten da horren planta ona duen mutilik, horren itxuroso dabilenik.

-Aukera izanez gero nirekin dantzatzeko eskatuko diot. Hori da. Sartzen delarik eskutik oratu eta dantzan jarriko dut.

Hori lortze aldera, ordea, esfortzu handia egin behar nuen, ni bezain ederrak ez izanagatik, beste hamaika zeuden-eta nik agertu asmoa bere egin gogoz. Dena den, hain naiz liraina non ez duen hautatzeko tenorean dudarik izanen.

E.S.

1. Ez zuen etorriko zenik esan, hala ere, denak geunden horren esperoan.
   P. elkartua, juntatua, aurkaritza

2. Garaiz ailegatuko ote zen galdetzen nion neure buruari eta hala izan zedin nahi nuen.
   M. P. zehar galdera M. P. konpletiboa
   P. elkartua, juntatua, emendiozkoa

3. Izan ere, gutxitan ikusten da horren planta ona duen mutilik, horren itxuroso dabilenik.
   M. P. erlatibozkoa

P. elkartua, juntatua, alborakuntza

4. Aukera izanez gero nirekin dantzatzeko eskatuko diot.
   M. P. baldintzazkoa M. P. konpletiboa
   P. elkartua

5. Hori da.
   P. bakuna
6. Sartzen delarik eskutik oratu eta dantzan jarriko dut.
   M. P. denborazkoa
   P. elkartua

7. Hori lortze aldera, ordea, esfortzu handia egin behar nuen, ni bezain ederrak ez izanagatik, beste hamaika zeuden-eta nik agertu asmoa bere egin gogoz. M. P. kausazkoa
   P. elkartua, juntatua, aurkaritza

8. Dena den, hain naiz liraina non ez duen hautatzeko tenorean dudarik izanen.

1000. P. konpletiboa M. P. konpletiboa

P. elkartua

PERPAUSAK 2

Perpaus motak identifikatu. 2. ariketa

MENPEKO PERPAUSAK PERPAUS NAGUSIA

1. Aita hil zenean, ni etxean nintzen.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordeakoa, denborazkoa
2. Iragan urteko ikasleek egindako talde lanak ez ziren oso txukunak izan.
   Elkartua, menpekoa, erlatibozkoa
3. Ezin zuen autoa gidatzen ikasi, hain zen traketsa.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, kontsekutiboa
4. Bilerara joan nintzeneko, batzordeburua han zen.
   Elkartua, menpekoa, Ad.lagunaren ordezkoa, denborazkoa
5. Hori hola denez gero, ez naiz agertuko.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, kausazkoa
6. Zuek ez zarete ni bezain mozoloak.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, konparaziozkoa
7. Herrira etortzen zen bakoitzean mozkortzen zen.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, denborazkoa
8. Ez dakigu gauzak gero nondik nora joanen diren.
   Elkartua, menpekoa, zehar galdera
9. Diru pixka bat eman diot mutikoari, goxoki batzuk eros ditzan.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, helburuzkoa
10. Dutxatu ondoan, (menpekoa, denborazkoa) jantzi eta berehala sukaldera hurbildu zen (menpekoa, denborazkoa).
    Elkartua, juntatua, emendiozkoa
11. Nik lagundu nahi diot, baina berak ez du inola ere hori egitea nahi.
    Elkartua, juntatua, aurkaritza
12. Hemen gelditu behar duzu ala tabernara etorri behar duzu?
    Elkartua, juntatua, hautakaria
13. Noiz bukatuko duzu lana?
    Perpaus bakuna
14. Gauzak okertuko zirela erran zigun, eta berehala okertu ziren.
15. Zuk esan zenuen moduan egin nituen nik arrautzopilak.
    Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, moduzkoa
16. Aitatxik erranikakoak kontuan hartu eta lan hura utzi nuen.
17. Mendian ginelarik izan zen elur-jausia.
    Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, denborazkoa
18. Ogia erosteko eman nion dirua galdu zuen.
    Elkartua, menpekoa, erlatibozkoa
19. Bazkaldu aurretik mahaia bedeinkatu behar zela erakutsi ziguten.
    Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, denborazkoa

PERPAUSAK 1

PERPAUS MOTAK identifikatu. ARIKETA

MENPEKO PERPAUSA PERPAUS NAGUSIA

1. Arratsaldean etorri ezean, ezin joango gara.
   Elkartua, menpekoa, aditz lagunaren izenordaina, baldintza
2. Asko gustatzen zait garagardoa, baina ardoa edanen dut.
   Elkartua, juntadura, aurkaritza
3. Bost euroko billetea oso txiki eta itsusia da.
   Perpaus bakuna
4. Ez da Gasteizen egon, hiria oso ongi ezagutzen badu ere.

Elkartua, menpekoa, aditz lagunen ordezkoa, kontzesiboa
1. Ez duzue jolastea maite, ezta ikustea ere.
   Elkartua, juntatua, emendiozkoa
2. Gaur ikusitako mutila oso ongi ezagutzen dudala uste dut.
   Elkartua, menpekoa, ISren ordezkoa, konpletiboa
3. Ikusi duzun ala ez jakin nahi dut.
   Elkartua, menpekoa, ISren ordezkoa, zehar galdera
4. Internet gustuko dut, asko ikasten dudalako.
   Elkartua, menpekoa, aditz lagun ordezkoa, kausazkoa
5. Mikel deitzeko esan diot.
   Elkartua, menpekoa, ISren ordezkoa, konpletiboa
6. Mikelek gaur goizean zazpi liburu berri irakurri ditu.
   Perpaus bakuna
7. Zu etorri bezain laster joanen naiz.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, denborazkoa
8. Zuk tontakeriak esan arren, ez zara batere barregarria.
   Elkartua, mepekoa, Ad. lagunaren ordezkoa, kontzesiboa
9. Hain gizena zen ez baitzen atetik sartzen.
   Elkartua, menpekoa, Ad. Lagunaren ordezkoa, kontsekutiboa
10. Berandu etorri da, nahiz hamaika aldiz garaiz etortzeko erran diodan.
    Elkartua, menpekoa, Ad.lagunaren ordezkoa, kontzesiboa
11. Lana bukatu ondoan etxera joan eta ohatzean sartu zen.

            Elkartua, menpekoa, Ad.lagunaren ordezkoa, denborazkoa